Według znanego powiedzenia w życiu pewne są tylko dwie pewne rzeczy – śmierć i podatki. Praktyka życiowa pokazuje nam, że w gruncie rzeczy to powiedzenie sprawdza się i o ile ze śmiercią raczej negocjować się nie da, to możemy starać się uniknąć negatywnych konsekwencji związanych z m.in. niezapłaceniem w terminie podatku lub brakiem złożenia w terminie stosownej deklaracji podatkowej, na czym się skupimy w niniejszym artykule.

Jednym z rozwiązań pozwalających na uniknięcie negatywnych konsekwencji naszych naruszeń przepisów podatkowych jest instytucja czynnego żalu i jest dobrym rozwiązaniem, gdy z różnych przyczyn nie uiściliśmy w terminie należnego podatku lub nie złożyliśmy stosownej deklaracji, a organy podatkowe nie zdążyły się jeszcze nami zainteresować. Została ona uregulowana w art. 16 § 1 Kodeksu karnego skarbowego, który stanowi, że nie podlega karze za przestępstwo skarbowe lub wykroczenie skarbowe sprawca, który po popełnieniu czynu zabronionego zawiadomił o tym organ powołany do ścigania, ujawniając istotne okoliczności tego czynu, w szczególności osoby współdziałające w jego popełnieniu. Najogólniej mówiąc chodzi o to, aby po prostu donieść na samego siebie do organu powołanego do ścigania przestępstw lub wykroczeń skarbowych. Czym są wskazane organy powołane do ścigania przestępstw lub wykroczeń skarbowych? Chodzi tu o określone w Kodeksie karnym skarbowym finansowe organy postępowania przygotowawczego, czyli urząd skarbowy, inspektora kontroli skarbowej, urząd celny oraz niefinansowe organy postępowania przygotowawczego, czyli Straż Graniczną, Policję, Agencję Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Żandarmerię Wojskową oraz Centralne Biuro Antykorupcyjne. Właściwość organu do złożenia czynnego żalu jest zależna od tego, który organ jest właściwy w sprawie deklaracji, której nie złożyliśmy i niezapłaconego przez nas podatku. W piśmie zawierającym czynny żal należy wskazać organ, do którego kierujemy czynny żal, dokładnie opisać na czym polega popełnione przez nas uchybienie, wskazać wszystkie okoliczności oraz dobrze byłoby wskazać pewne okoliczności na usprawiedliwienie naszego zaniechania. Do pisma zawierającego czynny żal należy dołączyć właściwą deklarację podatkową wraz z załącznikami. Po dokonaniu tychże czynności, organ wyznaczy nam termin na zapłatę podatku, czego należy dokonać zgodnie z tymże terminem, gdyż w razie uchybienia terminowi, nasz czynny żal zostaje uznany za niebyły.

W niniejszym artykule skupiamy się na przede wszystkim na przypadkach związanych z brakiem złożenia stosownej deklaracji lub zapłaty podatku w ustawowym terminie, czyli przede wszystkim przestępstwami lub wykroczeniami z art. 54 Kodeksu karnego skarbowego, jeżeli jednak mamy na sumieniu gorsze przestępstwa lub wykroczenia skarbowe, a organy podatkowe nie zainteresowały się jeszcze nami, to warto również skorzystać z instytucji czynnego żalu.

Jeśli więc wiesz, że dopuściłeś się przestępstwa lub wykroczenia skarbowego i obawiasz się, że niedługo organy podatkowe uruchomią przeciwko Tobie całą machinę procedury karnoskarbowej, zgłoś się, a pomogę Ci sporządzić pismo z prośbą o skorzystanie z instytucji czynnego żalu i pokieruję Cię co robić dalej.